|
|
 Gelê
Kurd gelê herî otantîk û kevin ê van axan e. Li
ser van axan pêngavên yekem ên jiyana civakî
hatine avakirin. Tevahî pêdiviyên jiyana madî û
manewî li van axan bi sebr û bi gavên watedar
hatine sazkirin. Ev pêngav bûne kevneşopî, bûne
çand û bûne rêbazekî jiyanê. Lewma kokên jiyanê
li van axan qahîmin û xurt in. Ev yek di tevahî
serboriya dîrokî ya vî gelî de dikare bê dîtin.
Tu pergalekî dagirker, mêhtînger, tu çandekî
desiladar û tu bîr û baweriyekî nekariye di
bingeh de vê hîmê jiyana madî û manewî, vê çanda
civakî û vê têgehiştinê ji holê rabike. Ev
bingehe ku îro tevgera azadiyê xwe li ser
birêdixe.
Tevgera azadiyê di encama tekoşînek dijwar a sîh
salên dawî de gelek rastî derxistin holê.
Pêngava yekem a bîrdoziyê bû. Beriya her tiştî
dîroka hatiye çewtkirin rast hate dahûrandin û
li ser lingên rast hatin rûniştandin. Dûvre rê û
rêbazên tekoşînê hatin diyarkirin. Berxwedan û
serhildana li dijê hemû awayê zulm û zordariyê,
hemû awayê kevneperestî û koletiyê pêngav bi
pêngav encamên giring derxistin holê. Gelê Kurd
di vê tekoşînê de rastiya xwe ya dîrokî cardin
naskir. Her wiha rastiya neyarên xwe jî naskir.
Ev têgehiştin bi xwe re şoreşa vejînê anî.
Şoreşa vejînê mizgîniya vegera kokên xwe, vegera
çand û kevneşopiya xwe ya resen bû. Çawa ku di
dîrokê de gelek caran bûye, vê carê jî gelê Kurd
di doza azadiyê de û di rêça parastina mafên xwe
de, ji gelên din ê herêmê û yê cîhanê re
pêşengiyê dike. Îro li ser van axên berhemdar û
li ser bingehê jiyana civakî ya herî kevin
sîstemek alternatîf tê damezrandin. Ev sîstem
xwedî bergeh û paradîgmayek nû ye. Xwedî felsefe,
çand, exlaq û rêbazê jiyanek nû ye.
Bê guman ev tekoşîn bi dayîna berdêlên pir mezin
heya roja îro hatiye. Gelek keç û xortên hêja û
delal xwe fedakirin. Gelek mal wêranbûn, şewitîn,
gund xerabûn, mirov aware û koçberbûn. Gelek
îşkence û êş hatin kêşandin. Ya herî xeter jî bi
durûtiyê, bi lîstikên zirav û bi planên qirêj
komployan li dijê Rêber Apo, tevgera azadiyê û
her wiha li dijê gelê Kurd organîze dikin. Bi
pêşbîniya Rêber Apo gelê me komplo valaderxistin,
lê belê qonaxa komployên nû roja îro di meriyetê
de ne. Rêber Apo qonaxa nû ya komployê weke
komploya kesk nirxand û got ku ev komplo ji yên
din xetertir e. Ji lewra komplo divê ji aliyê me
ve baş bê eşkerekirin. Divê em bizanin ka
armanca vê komployê çiye. Armanca vê komployê
tunekirina Kurdê azadîxwaz e. Dixwazin Kurdê
noker, yê bûye dûvikê sîstemê bafrînin. Dixwazin
polîtîkayên asîmîlasyonê bi şêwazek zirav û
nepenî serbixin. Ji bo wan Kurdekî ku ji tevahî
nirxên xwe dûr ketiye, doza nasnameya xwe nake
Kurdê makûl e. Vê polîtîkayê bi rê û rêbazên
cûrbecûr dimşînin. Ji bo vê yekê hêza siyasî, ya
leşkerî ya aborî û ya medyayê bikartînin. Ji ber
vê yekê erkê sereke ya her Kurdekî ew e ku li
hember hemû plan û projeyên komploya kesk şiyar
be û li dijî derbikeve.
Bê guman wek ciwanên wargehê rısta me jî
giringe. Divê em wek malbat û ciwanên wargehê bi
jiyan û ramana xwe bi tekoşîna azadiyê re bikin
yek. Divê em çanda xwe şoreşgerî ji bîr nekin.
Bi taybet em wek ciwanên wargehê di alîyê derûnî
de fetisandinekê dijîn. Ger em hinek cewherî
binerin em ê bikevin ferqa van tiştên ku jiyanî
de rojane jiyankirin. Divê em di ferqê de bin ku
Rêber Apo û gelê me ji me hêvîyên pir mezîn
dike. Ji me bi rihê şoreşgerî niviskar,
ronakbîr, mirovê zane rewşenbîr û wêjevan hêvî
dike û bi vî awayî me nasdike. Başe ma gelo em
çiqas xwe nasdikin? Gelo em çiqas zane ne? Em
çiqas lêkolinvan in? Gelo em li gor rastiya xwe
jiyandikin an jî em li gor daxwaza neyaran
jiyandikin? Ev pirsen giring in û divê em
zanibin ku zanîn ne tenê di dibistan û
zanîngehan de tê wergirtin. Zanîn disiplîna
fikrî ye, disiplîna jîyanê ye. Jiyanek şekli a
bi çend peyvan ne zanîn e. Ger wisa nebe ji
ciwantî ya me re jî heyfe, em temenê bi wate û
qedir wenda dikin. Ger mêjî û deruniya me
valatîyê bijî, ev dibe sedem ku bandora pergalên
serdest yên li ser me serwerbe. Sîstema
modernîteya kapîtalîst mejiyê me tewizandiye,
zanîna me tenê kiriye jiyana rojane, cil û berg
şiklî û teqlîtane jîyankirîn. Divê em bizanin ku
ciwanên gelê Kurd îro li her deverê, li serê
çiyan û li kolanan, di her aliyê jiyanê û
tekoşînê de pêşengiyê dikin. Ji bo wê divê em jî
weke ciwanên wargehê her roj xwe nujen bikin.
Divê li hemberî hemu êrişên modernîteya
kapîtalîst yên çandî, fizîkî xwe zane bikin. Li
dijê wê tekoşînê bikin. Ji bo vê jî divê em xwe
birêxistin bikin û li rêxistina xwe xwedî
derkevin. Taybet jî azadkirina Rêber Apo erka me
ya pêşîye. Tekoşîna me serdema xwe ya herî bi
coş jiyan dike. Lê coşa me ne li gor coşa
tekoşînê ye. Ji bo wê di zanebûna rista xwe de,
divê coşa herî mezîn em bijîn û bidîn jîyankirin.
Dilşad Artos
|
