|
Rêberê Gelê Kurd
Abdullah Ocalan biryara Desteya Bilind a
Hilbijartinê (YSK) ya di der barê Hatîp Dîcle de
dayî nirxand û got ; “Ev komployeke tarî ye û
AKP jî di nav de ye" û piştgirî da biryara BDP û
Eniyê ya boykotkirina Meclîsê. Ocalan got; "Tê
gotin ku heger hikûmet sozê bide bes e. Lê ev jî
têrê nake. Divê êdî Desthilatiya Siyasî pêngavan
bavêje."Ocalan diyar kir ku divê hevdîtina wî bi
şanda li Îmralîyê re pêk anî, bikeve meriyetê û
got, "Tişta herî girîng a ku divê tavilê were
kirin, tasfiyekirina dozên KCK’ê ye."
Di hevdîtinên
me de asta gotûbejan qediya
Ocalan got;
“Bûyerên vê dawiyê qewimîn, ne tenê Hatîp Dîcle
eleqeder dikin, ez weke meseleyeke giştî dibînim.
Ango ne mijarek tenê û hêsan e, ez bi awayek
giştî nêzî mijarê dibim. Ez di der barê vê
mijarê de pir hizirîm" û wiha domand; "Ev yek
hinek ji daxuyaniyên 15’ê Hezîranê jî tê. Lê
hinek mijarên ku min kêm hiştibûn hebûn. Di
hevdîtina rojek beriya 15’ê Hezîranê de, em di
der barê gelek mijaran de axivîn. CHP jî mereqa
hevdîtinên li vir tên kirin, dike û dibêjin di
der barê çi de bi Ocalan re hevdîtin pêk tînin,
li ser çi diaxivin. MHP jî mereq dike. Divê
hevdîtinên li vir tên kirin ji aliyê rayagiştî
ve bêne zanîn.
Hevdîtinên em li
vir pêk tînin girîng in, cidî ne. Hatine astekî
diyar. Me êdî asta axaftin û gotûbêjkirinê
qedandiye. Êdî mijarek ku em di der barê wê de
gotûbêj bikin nemaye. Kesên bi min re hevdîtin
pêk tînin, bi navê dewletê tên.
Divê hikûmet
di der barê hevdîtinên li vir de biryar bide
Divê ji niha û
pê ve hikûmet derbarê hevdîtinê ku em li vir pêk
tînin biryarek bide. Hefteya borî min ji ber vê
yekê bang li Meclîsê kiribû. Ger hikûmet û
Meclîs çareseriya demokratîk esas bigirin, êdî
em bi temamî dikevin asta pêngavên pratîkî. Min
di 15’ê Hezîranê de bangawazî kir. Divê
damezrênerên hikûmet tavilê dest biavêjin
çareseriya demokratîk. Pêwîst nake ku li benda
avakirina hikûmeta nû bimînin. Hikûmeta berê jî
dikare vê yekê bike. Ji ber ku ya esas dewlet e.
Ya ku daxwaza pêvajoya mayînde û bê dem dike
dewlet e.”
Divê meclîs
neçe bêhndanê
Di aliyekê de di
navbera hikûmeta ku dê nû bê damezrandin û
hikûmeta berê de tu cudahî tune ye. Her du jî
dikarin dest biavêjin meseleyê û erê bikin. Ji
ber wê jî, divê Meclîs neçe bêhdanê. Em di
demeke dîrokî re derbas dibin. Di sala 1920 de
Meclîsa damezrêner neçû bêhndanê û xebitî.
Pêjoya niha ji ya wê demê dîrokîtir e.
Wê krîzek
derbikeve holê
Ger em niha
derbasî asta pêngavên pratîk nebin, dê çi
biqewime? Ger hikûmet ji bo pirsgirêka Kurd, di
aliyê makezagona demoktîk de pêngav neavêje, wê
krîzek derbikeve holê. Wê demê dê derbikeve holê
ku ev hevdîtinên heta niha dihatin kirin tenê ji
bo mijûlkirinê bûn. Dê heta 15’ê Tîrmehê careke
din hevdîtin bi min re pêk bînin. Ger di vê
hevdîtinê de diyar bikin ku pêngavên pratîk
nayên avêtin, wê demê dê Şerê Gel ê Şoreşgerî
bikeve dewrê.
Heta 15’ê
Tîrmehê dem heye
Ger di hevdîtina
ku dê heta 15’ê Tîrmehê pêk bê de bêjin “Em ê
derbasî pêngavên pratîk bibin, em ê pêngavên
pratîk biavêjin, dê çareseriya demokratîk pêş
bikeve” ez ê wê demê tişta ku ji destê min bê
bikim û rola xwe bileyîzim. Wê demê, dê
çareseriya makezagonî ya demokratîk pêş bikeve.
Niha du rê
hene
Ji ber vê ji
niha du rê li pêşiya me hene: çareseriya
makezagonî ya demokratîk û şerê gel ê şoreşgerî.
Di vebijarka çaraseriya demokratîk a makezagonî
de ev heye: Wê çareseriya makezagonî ya
pirsgirêka Kurd bikeve meriyetê. Wê hikûmet
tişta ku bikaribe li ser esas û rêgezan bike, dê
destnîşan bike û dê bikeve meriyetê. Di
vebijarka duyem de jî: ger çareserî pêş nekeve,
dê şerê gel ê şoreşgerî dest pê bike. Wê demê
dewletê wê ne 3 hezar kes, dê 300 hezar kes
bigire. Wê ne 50 hezar, wê 500 hezar kes bên
kuştin. KCK jî dibêje ku ew ji bo her tiştî
amade ne, dikarin şerê gel ê şoreşgerî bimeşînin
û dikarin xweseriya demokratîk îlan bikin. 8
aliyên çareseriya demokratîk hene. Xweseriya
demokratîk tenê yek ji vana ye. Ger çareseriya
demokratîk a makezagonî pêş nekeve, dê ev her 7
aliyên din jî ligel Xweseriyê bikevin meriyetê."
A li Dîclê
hat kirin komployek mezin e
Ya li hemberî
Hatîp Dîcle hat kirin, komployeke mezin e.
Komployek tarî û namerdane ye. Ger Hatîp Dîcle
li Amedê bi 80 hezar dengan hatiye hilbijartin,
ev yek ne li Hatîp Dîcle, di kesayeta wî de li
Amedê hatiye kirin. Amed jî sembolîk e. Yanê li
hemû Kurdan hatiye kirin. Li vir dixwazin vîneke
siyasî bişkînin. Bi ya li Hatîp Dîcle kirin,
dixwazin fahîşetiya siyasî bispêrin Amedê. Ev
yek jî tê wateya şkandina vînê. Ango tişta ku
dixwazin, dikarin bînin serê wan. Di têgîna
fahîşe ya ji bo jinan tê bikaranîn de, zilam
vîna jinê dişkîne û bêrûmet dihêle, piştre jî
tişta ku dixwaze bi jinê dide kirin. Di
fahîşetiya siyasî de jî desthilatiya siyasî vîna
gel dişkîne û bê rûmet dike, piştre jî tişta
dixwaze, dikare bi gel bide kirin.
AMED bikeve
di bin axê de jî vê yekê qebûl nake
Tişta ku li vir
dixwazin di kesayeta Hatîp Dîcle de bidin kirin,
fahîşetiya siyasî ye. Dixwazin ku vê fahîşetiya
siyasî bi Amedê bidin kirin. Dixwazin vê
fahîşetiya siyasî bi hemû civaka Kurd bidin
kirin. Dixwazin bi fahîşetiya siyasî vîna wan
bişkînin. Ger vîna kesekî şkest, an jî ya
civakekê, mirov dikare her tiştê bi civakê bide
kirin. Lê ez dizanim, Amed dilsozê rûmeta xwe
ye. Hatîp Dîcle jî vê yekê qebûl nake. Hatîp
yekî hêja û rêzdar e. Ne Hatîp Dîcle vê yekê
qebûl dike, ne jî gelê me yê Amedê qebûl dike.
Ger nîva Amedê jî bikeve di bin axê de, Amed vê
fahîşetiya siyasî qebûl nake. Ev kompoloyek
tarî, mezin e û AKP jî di nav de ye. Armanca wan
ew e ku vîna gel bişkînin û wana bê vîn bihêlin.
Di nava AKP’ê de Kurd hene. Serokwezîr tişta ku
dixwaze, dikare bi wana bide kirin. Ev mafê wî
ye. Em Kurdên azad ên girêdayî tevgereke azadiyê
ne, em tu carî vê fahîşetiya siyasî û şkandina
vînê qebûl nakin. Ger 5 milyon kes bimirin jî em
vê teslîmyetê qebûl nakin.
Pêwîst nake
biçin Meclîsê
Eniya Demokratîk
biryar dane ku neçin Meclîsê. Ez li hemberî vê
biryara wan rêzdar im. Pêwîst nake biçin
Meclîsê. Dikarin di nava gelê xwe de têkoşîna
xwe bimeşînin. Ev biryara wan mafdar û bi rûmet,
demokratîk û hiqûqî ye. Ger tê xwestin ku ew jî
di Meclîsê de bin, ev yek tenê bi çareseriya
demokratîk a makezagonî dibe. Hikûmet dikare
bêje ku ew ê li ser çi esasî bikevin Meclîsê.
Divê dozên
KCK'ê werin betalkirin
Ger serokwezîr
an jî rayedarek din derbarê çareseriyê
daxuyaniyekê bide, êdî ev yek jî ne bes e. Divê
hevdîtinên ku em li vir bi heyetê re pêk tînin
bikevin meriyetê. Pêngava pêşîn û a girîng ji bo
vê yekê, divê dozên KCK’ê werin tesfiyekirn û
betalkirin. Lê wisa dixuyê ku hikûmet xwe zêde
nêzî çareseriyê nake. Piştre wê çi biqewime,
nizanim êdî. Gelo dewlet dikare bi tena serê xwe
tevbigere? Nizanim. Pêngavên ku dewlet jî
biavêje hebe. Dê ji bo aştiyê û çareseriya
demokartîk komîsyona lêgerîna rastiya bihatiba
avakirin. Êdî ez ê di hevdîtina ku dê beriya
15’ê Tîrmehê de pêk bê de, bixwazin ku pêngavên
li ber çavan bên avêtin.
Tedbîrên
pêwîst werin girtin
Ger çareseriya
demokratîk pêş nekeve, hikûmet nêzî çareseriyê
nebe, pêngavên pratîk neyên avêtin, dibe Eniya
Demokratîk neçe Meclîsê. Divê her kes li herêma
xwe ya hilbijartinê bi gelê xwe re xwe re bên
cem hev. Dikarin di nava gelê xwe de siyaseta
demokratîk bimeşînin û pêş bixin. Di rewşeke
wiha divê parastina cewherî jî di nav de,
tedbîrên pêwîst werin girtin. Divê ji niha û pê
ve dest bi girtina tedbîran bikin, divê
rêveberiyê herêmî, saziyên sivîl xwedî parastina
cewherî bin. Dikarin li hemû taxan rêxistinbûnê
xurt bikin. Her wiha li gundan jî.
Bingeha şerê
şoreşî yê gel diyar e
Heger çareserî
dest pê neke dibe ku şerê gel ê şoreşgerî dest
pê bike. Bingeha şerê şoreşî yê gel diyar e. KCK
dibêje ew dikare vê yekê bike. Heger ev şer dest
pê bike şerekî mezin û rewşeke kaosî dest pê
bike. AKP xwe nade ber çareseriyê. Hikûmet li
dijî Kurdan bi awayekî dijminane hiqûqê û
kanûnan bikar tîne û dixwaze wan tasfiye bike.
Ev yek rewşeke gelekî xeter e.
Ev kemîneke
mezin e
Ocalan wiha bang
li serokwezîr kir: "Birêz Erdogan, rewşa we ya
îro dişibe ya Sedam a ku dema êrîşî Kûweytê
kiribû. Emerîka ya rastîn Îngilistanê çawa ku
Sedam berî şand ser Îranê paşê jî şand ser
Kûweytê, niha jî we dişîne Lîbyayê paşê jî
dikişîne ser Sûriye yê. Dişîne ser Kurdan. Sedam
jî ajot ser Kurdên li nava xwe, bi Kurdên xwe re
şer kir. Niha jî hûn bi piştgiriya Emerîkayê bi
Kurdan re şer dikin. Ya rastîn ev kemîneke mezin
e. ev yek jî kemîneke li pêş we hatiye danîn e.
Divê ev yek were fêmkirin… Neyên vê lîstikê.
Demildest dest jê berdin. Berê xwe bidin
çareseiya demokratîk a makezagonî. Tiştê rast ku
divê hûn bikin ev e"
Mijara jinê
girîng û mijareke dîrokî ye
Ocalan bi
minasebeta selvegera şahedeta Sema Yuce jî rewş
nirxand; "di salvegera şehadeta Sema Yuce de, li
Tûtaxê li ser gora wê merasîma bîranînê hatiye
lidarxistin. Ez girîngiyê didim van bîranînan,
watedar in. Di kesayetiya Sema Yuce de hemû
şehîdên me bi rêzdarî bibîr tînim. Mijara jinê
girîng û mijareke dîrokî ye. Ez pir li ser
mijara jinê disekinim. Di der barê azadiya jinê
de xebatên me yên girîng jî heta îro çêbûne, ji
niha û şûn ve jî ev xebat dê bidomin. Di mijara
jinê de du tiştên girîng hene ku em dixwazin pêk
bînin û ev gelekî girîng in.
Ya yekemîn;
Azadiya fikra îdeolojîk a jinê û bihêzbûna wê
ye. Bikêrbûneke xurt a îdeolojîk a jinê ye.
Ya duyemîn;
sazûmankariya birêxistinkirina xwe ya jinê ye,
xwe gihandina rêxistinbûna xwe ye, hatina asta
wê ya ku xwe birêxistin bike ye. Encax ku jin di
van her du mijaran de heta astekê were di der
barê azadiya jinê de pêngavên girîng ew ê
hatibin avêtin. Heta ku azadiya jinê pêk neyê
civak nikare şoreşê pêk bîne.
Li gorî min heta
ku jin azad nebe pêkanîna şoreşê ya civakî û
azadbûn ne mumkin e. Azadbûna jinê, li hemberî
çanda daneyî azadbûn bi rexneyek têrtijî ya
kevneşopiyê, bi rexneyên çanda kevneşopiya heyî
mumkin e. ev yek gelekî zehmet e. Dizanim ku ev
yek gelekî zehmet e. Têkiliyên heyî bi piranî li
ser tecawuzê, tecawuza li ser bedena jinê
avabûyî ne. Di çanda heyî de mêr xwedî
binhişîneke ku tecawuzî bedena jinê bike ye,
wisa dibîne. Di rewşa heyî de xelaskirina mêrekî
ya ku ji van xwe rizgar bike û ji vê ferasetê
dûr bikeve gelekî zehmet e. Heta ku jin azad
nebe mêr jî wê ji vê rewşê rizgar nebe"
Têkiliya jin
û mêr ne biyolojîk e
Rêberê Gelê Kurd
Abdullah Ocalan têkildarî rewşa jinan û
têkiliyên jin û mêran ên bingeha pirsgirêkên
roja me dikin jî girt dest û wiha nirxandin:
"Têkiliya jin û mêr ne biyolojîk e, bi tevahî
girêdayî desthilatdariyê ye û siyasî ye. Dema em
dîroka 5 hezar sal jî lê zêde bikin dê were
dîtin ku dîroka bêbandorkirin,
bêdesthilatdarkirina jinê ye. Ev ji aliyê
zanîstî ve jî wisa ye. Ez mijara jinê gelekî
girîng dibînim. Kolerdariya jinê, azadiya wê
pirsgirêka herî girîng a di nava civakê de ye.
Rewşa koledariya jinê ya heyî li gor nerîna min
koledariya herî berbiçav ya di nava civakê de
ye. Di çandên wisa de azadbûna jinê gelekî
zehmet e, bûyereke zahmet e. Ez vê yekê ji xwe
dizanim. Ji zaroktî ve aliyekî min ê neketina
bin bandorê, azad mayin û ji her tiştî azad bûn
heye. Hîna jî wisa me. Tevî vê yekê jî rojane di
mijara azadbûnê de ez xwe diparêzim. Her wiha
xwe azadkirin û parastina azadiyê ya jinekê hîn
zehmet e. Heta dikare were gotin ku ne mumkun e.
Ji ber ku bi modernîteya kapîtalîst re xistina
jinê ya 5 hezar sal ewqasî mezin e, rabûna ser
piyan û azadbûn gelekî zehmet e."
Her dem
aliyekî berxwedêr ê jinê heye
Ocalan têkildarî
mijarê destnîşan kir ku dema ew zehmetiya
azadbûna jinê tîne ziman divê neyê fêmkirin ku
jin bi tu awayî nikare azad bibe û bi van
gotinan mijar berfreh kir: "Ez nabêjim ku bi tu
awayî jin azad nabe. Lê belê azadiya jinê bi
şikandina jiyana heyî ya mîna koleyan û rewşa
ketî ve mumkun e. Her dem aliyekî berxwedêr ê
jinê heye. Gelek taybetmendiyên ku di mêr de
tune ne li gel jinê hene. Di hin mijaran de ji
mêr jî pêşketîtir e. Ji bo ku jin karibe azad
bibe divê beriya her tiştî xwe nas bike. Ketina
wê çiqas kûr be ji bo azadbûnê divê berxwedana
wê jî ewqasî kûr û mezin be."
'Jinbûna
kevneşop' derbas bike
Ocalan destnîşan
kir ku di derbasnekirina pirsgirêkê de astengiya
herî mezin derbasnekirina aliyên kevneşop ên jin
û mêran heye û têkildarî mijarê wiha pê çû: "Hem
jin hem jî mêr aliyên xwe yên kevneşop derbas
nake. Ev gelekî zehmet û kûr e. Yanî divê jin 'jinbûna
kevneşop' derbas bike. Divê xeta xwe ya azadiyê
bidomîne. Divê bala wê ne li ser jinbûn û jiyana
kevneşop tune be, tenezûl neke. Her wiha divê
gelekî jî girîng nebîne. Di rojnameya Gundem de
Nesrîn Akgul goterek nivîsandibû. Qala jina
fîlozof al ji aliyê dewleta Roma ve hatiye
kuştin tê kirin. Gotina vê jina fîlozof Hypatia
ya di nivîsê de hatibû bikar anîn wisa bû: 'Hûn
mêr ji bilî bedena min-cinsiyeta min tiştekî
nabînin, fêm nakin.' Hypatia di sedsala 14. de
jiyaye, çanda dawî ya felsefeya Yewnan temsîl
dike, ji aliyê Romayiyan ve li Îskenderiyê hate
îdamkirin."
Ocalan diyarkir
ku di rastiyê de jin ji mêr pêşketîtir e û ev
asta pêşketinê jî wiha rawe kir: "Ji bilî bedena
wê gelek taybetmendiyên jinê yên werin
parvekirin hene. Di rastiyê de jin ji mêr
pêşketîtir e. Ji ber çanda heyî ya desthilatdar
jin nikare xwe ji çanda tecawizê rizgar bike. Di
sîstema şaristaniya kapîtalîst de têkiliya jin û
mêr xwe dispêrê daxwaziya herî ji rêzê ya
biyolojîk têkiliya zayindî. Ev nêzîkahiyeke
gelekî ji rêzê ye û pêvajoyeke gelekî kin e.
Jina herî xwe pêşketî dibîne jî ji vê tecawizê
nikare xwe rizgar bike. Sema Yuce yek ji wan bû
ku ev yek qebûl nekir. Ji ber ku qebûl nekir jî
çalakiyeke wisa pêk anî. Sema Yuca bibîr tînim,
ez vê nirxandina xwe diyarê wê dikim. Di vê
çerçoveyê de ez xebata jinan girîng dibînim. Di
şert û mercên giran de li çiyan dijîn, lewra
têkoşîna wan gelekî girîng û binirx e.
Serkeftinê ji bo wan dixwazim."
'Pêwîst
bû Nûnerekî HAK-PAR jî hatiba nîşandan'
Ocalan her wiha
têkildarî yekîtiya neteweyî ya Kurdan û xabatên
sazkirina Bloka Ked, Azadî û Demokrasiyê de jî
nirxandin kirin. Ocalan bi taybetî li ser HAK-PAR
rawestiya û wiha got: "Min pir dixwest ku
namzetekî HAK-PAR jî di nava Bloka Ked, Azadî û
Demokrasiyê de cih bigire. Hejmar ne pir girîng
bû. Bi kesekî jî ba dikarî bû were temsîl kirin.
Dikarîbû serokên giştî yê vê partiyê be. An
kesek ji wan bûya. Lê nebû. Ji ber vê yekê bila
bibûrin. Dikarin di nava xabatên hevkariyê de
cih bigirin. Bi taybetî divê di konferansa
neteweyî ya Kurdistanê de cihê xwe bigirin. Ev
hevkariya heyî gelekî girîng e, ji bo
berjewendiyê tevahiya Kurda ye. Cihgirtina
tevahiya Kurdan a di nava vê têkoşînê de gelekî
girîng e. Kî baştir vê têkoşînê bidomîne em wî
destek bikin. Dema borî ne girîng e. Ya girîng
ji niha û pê de cihgirtina di nava konferansa
netewî û xebatên din ên Kurdan de girîng e. Di
vê mijarê de çar pîvan û sê pêşniyarên pratîkî
pêşniyar dikim."
|
